De woningcorporatie gezien door het oog van een student

Door: Lisanne van den Berg

Begin 2018 ben ik begonnen met het schrijven van mijn thesis voor de master strategisch management aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Al snel werd duidelijk dat het onderzoek over de rol van de raad van toezicht zou gaan, omdat er in de wetenschap weinig over bekend is. Naar aanleiding van een gesprek met Robert De Heer ben ik zeer nieuwsgierig geworden naar de rol van de raad van commissarissen binnen woningcorporaties.

Voorafgaand aan de thesis was mijn kennis over woningcorporaties zeer beperkt. Het beeld dat ik had, was eigenlijk volledig gecreƫerd door de Nederlandse media. Zo was ik ervan overtuigd dat woningcorporatie (financieel) gesteund worden door de overheid en deze zelfs eigendom zijn van de staat. Kortom, mijn mening over woningcorporaties hield in dat ze volledig afhankelijk zijn en dat er veel schandalen zijn geweest. Deze mening is met name veroorzaakt door de recente berichten in de krant.

Naarmate ik me verder ging verdiepen in deze sector, heb ik enorm veel geleerd. Allereerst is deze sector erg ingewikkeld door het aantal stakeholders en adviserende en toezichthoudende organen. Gedurende de oriƫnterende fase kwam ik steeds weer een relevante partij tegen, zoals de VTW en Aedes. In eerste instantie is het lastig om alle organisaties in de context te kunnen plaatsen, maar later wordt het steeds duidelijker. Het besef kwam al snel hoe intens de controle op woningcorporaties ligt vandaag de dag door schandalen uit de afgelopen decennia. Als nieuwkomer in deze sector kwam er veel op me af en was het lastig om het overzicht te bewaren.

Door middel van het houden van interviews met raad van commissarissen heb ik veel geleerd. Allereerst speelt de RvC een zeer belangrijke rol binnen de corporatie, wat merkbaar is door hun intrinsieke motivatie. Door de herziene Woningwet is de controle op dit toezichthoudende orgaan enorm toegenomen, en is het praktisch gezien onmogelijk dat schandalen van een aantal jaar geleden zich opnieuw kunnen voordoen. Wat mij het meest opvalt aan deze herziene wet is dat er niks aan het toeval wordt overgelaten: Ervaring en kennis zijn een vereiste voor nieuwkomers en vriendjespolitiek is onmogelijk geworden door het instellen van een verplichte test voor nieuwe bestuursleden en commissarissen. Om te zorgen dat er een goede relatie is tussen deze twee partijen, zijn er verplichte evaluaties en jaarlijkse visitaties. Dit vond ik een opmerkelijk voorbeeld van hoe de relatie tussen RvC en bestuur gereguleerd wordt.

Kort samengevat is mijn beeld over de governance bij woningcorporaties zeker veranderd. Ik heb respect voor de RvC en het bestuur die steeds weer rekening moeten houden met de nieuwe regelgeving en toezichthoudende organen.


Download scriptie innovatie en de RvC